Tỉnh An Giang đang đẩy nhanh lập quy hoạch chung đặc khu Thổ Châu đến năm 2045, dự kiến phê duyệt trong năm 2026. Với quy mô 1.606,04ha trên 8 đảo, đồ án được xem là bước đi quan trọng nhằm mở không gian phát triển ra biển, tạo nền tảng thu hút đầu tư và hình thành cực tăng trưởng mới phía Tây Nam.
Hoàn thiện hồ sơ quy hoạch, đặt mốc phê duyệt năm 2026
Theo Trung tâm Quy hoạch xây dựng (Sở Xây dựng An Giang), công tác lập quy hoạch chung đặc khu Thổ Châu đến năm 2045, tỷ lệ 1/5.000 đã hoàn thành bước lập nhiệm vụ, hiện đang tổng hợp ý kiến các sở, ngành và đơn vị liên quan để hoàn chỉnh hồ sơ.
Tiến độ được xác định rõ là phê duyệt trong năm 2026, qua đó làm cơ sở triển khai các dự án hạ tầng kỹ thuật, chỉnh trang khu dân cư và kêu gọi đầu tư. Đây là một trong những đồ án quan trọng trong hệ thống quy hoạch của tỉnh, đặc biệt trong bối cảnh địa phương vừa có thay đổi lớn về không gian phát triển.
Từ 01/7/2025, tỉnh An Giang được hình thành trên cơ sở sáp nhập với Kiên Giang, có quy mô 9.888,91 km² và dân số hơn 3,67 triệu người. Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu phải rà soát, điều chỉnh lại toàn bộ hệ thống quy hoạch, đảm bảo thống nhất và phù hợp với không gian mới .
Quy hoạch toàn bộ 8 đảo, diện tích hơn 1.600ha
Phạm vi lập quy hoạch bao gồm toàn bộ địa giới hành chính đặc khu Thổ Châu, với 8 đảo lớn nhỏ gồm: Thổ Chu, Hòn Khô, Hòn Nhạn, Hòn Cao Cát, Hòn Từ, Hòn Xanh, Hòn Cái Bàn và Hòn Đá Bạc.
Tổng quy mô lập quy hoạch khoảng 1.606,04ha, trong đó đảo Thổ Chu là trung tâm. Hiện trên đảo có 2 khu dân cư chính là Bãi Ngự và Bãi Dong, với đặc điểm sinh hoạt đặc thù khi người dân di chuyển nơi ở theo mùa gió Đông Bắc – Tây Nam. Đây là yếu tố quan trọng được tính toán trong việc bố trí dân cư và hạ tầng.
Đồ án quy hoạch lần này sẽ phân khu rõ ràng các chức năng gồm: khu dân cư ổn định, hệ thống hạ tầng kỹ thuật, khu dịch vụ hậu cần nghề cá, du lịch sinh thái biển đảo và khu vực quốc phòng – an ninh.
Nghiên cứu xây sân bay lưỡng dụng trên đảo Thổ Chu
Một điểm đáng chú ý là quy hoạch đặc khu Thổ Châu đang gắn với đề xuất xây dựng sân bay lưỡng dụng phục vụ cả mục tiêu dân sự và quốc phòng.
Hiện Bộ Quốc phòng đã hoàn tất hồ sơ nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền về phương án đầu tư sân bay trên đảo. Định hướng là xây dựng cảng hàng không cấp 4C, có thể mở rộng lên 4E, phục vụ đồng thời nhu cầu vận tải và nhiệm vụ an ninh quốc phòng.
Thổ Chu là đảo tiền tiêu, nằm cách đất liền hơn 100 km, việc tiếp cận hiện nay phụ thuộc hoàn toàn vào đường biển, dễ bị gián đoạn bởi thời tiết. Một sân bay nếu được xây dựng sẽ:
- Rút ngắn thời gian di chuyển ra đảo
- Hỗ trợ y tế, cứu hộ, vận chuyển hàng hóa và phát triển dân sinh
Hiện trên đảo có khoảng 1.800–1.900 dân, sinh sống chủ yếu bằng nghề đánh bắt và dịch vụ hậu cần nghề cá, nhưng hạ tầng còn hạn chế. Việc bổ sung hạ tầng hàng không được đánh giá là yếu tố có thể tạo bước ngoặt về kết nối và phát triển kinh tế.
Gắn với định hướng lấn biển 4.500ha, mở rộng không gian phát triển
Quy hoạch đặc khu Thổ Châu không tách rời định hướng phát triển tổng thể vùng biển phía Tây của An Giang. Trong bối cảnh tỉnh đang điều chỉnh quy hoạch thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn 2050, một trong những định hướng lớn là tổ chức lại không gian phát triển theo trục “đất liền – sông – biển – đảo – biên giới”.
Theo các đề án đang xây dựng, tỉnh dự kiến quy hoạch các khu lấn biển và đảo nhân tạo quy mô khoảng 4.500ha, chia làm 2 giai đoạn: 2025–2030: khoảng 1.780ha và 2031–2050: khoảng 2.720ha .
Trong đó, cụm Phú Quốc – Thổ Châu chiếm quy mô lớn nhất khoảng 2.300ha, được định hướng phát triển thành khu giải trí tích hợp quốc tế, thương mại tự do và du lịch cao cấp.
Không gian này được thiết kế để kết nối chuỗi đô thị – du lịch – di sản từ Rạch Giá – Phú Quốc – Hà Tiên – Châu Đốc – Long Xuyên, hình thành hành lang phát triển liên hoàn từ biển vào đất liền.
Tạo nền tảng pháp lý để hút đầu tư và phát triển biển đảo
Một trong những mục tiêu quan trọng của quy hoạch là tạo khung pháp lý rõ ràng để thu hút đầu tư. Khi được phê duyệt, đồ án sẽ là cơ sở để triển khai các quy hoạch chi tiết, lập danh mục dự án và kêu gọi doanh nghiệp tham gia.
Hiện nay, hạ tầng tại Thổ Châu còn nhiều hạn chế, đặc biệt là giao thông kết nối, điện, nước và dịch vụ công. Trong khi đó, chi phí đầu tư tại khu vực đảo xa cao hơn đáng kể so với đất liền. Việc có quy hoạch tổng thể sẽ tạo cơ hội tốt cho nhà đầu tư, đồng thời đảm bảo phát triển đồng bộ.
Nếu hoàn thành đúng tiến độ trong 2026, quy hoạch đặc khu Thổ Châu sẽ không chỉ giải bài toán hạ tầng cho một vùng đảo xa, mà còn mở ra hướng phát triển mới cho An Giang – từng bước chuyển dịch từ mô hình phát triển chủ yếu dựa vào đất liền sang khai thác hiệu quả không gian biển đảo trong dài hạn.
Nguồn: cafeland.vn
